Dünyadaki ve Türkiye’deki Krizlerin Ortaya Çıkış Nedenleri ve Ekonomik Kalkınmaya Etkisi.

Zübeyir TURAN
17.865 19.546

Öz


Kriz, sosyal bilimciler tarafından çoğu kez; “birden bire meydana gelen kötüye gidiş yönündeki gelişme”, “büyük sıkıntı” ve “bunalım” gibi kelimelerle eş anlamda kullanılmaktadır. Oysaki kriz; önceden bilinmeyen, hesaba alınmayan, ya da öngörülmeyen bazı gelişmelerin, makro düzeyde devlet, mikro düzeyde ise firmaları dolayısıyla girişimcileri ciddi olarak etkileyecek sonuçlar ortaya çıkarmasıdır. Devlet, firmalar ve halk açısından bakıldığında krizin, enflasyonun ekonomik bir sorun olduğu görülür. Ancak hiperenflasyon olayında ülkede mal ve hizmet fiyatlarının beklenmedik bir anda ve aniden çok yüksek düzeyde hızla artış kaydetmesi halinde krizden bahsedilir. Mesela günümüz Türkiye ekonomisinde finansal krizlerle ilgili iki tür göstergeden bahsedebilir. Bunlar ülke koşullarında yatırım riskinin arttığını gösteren ve bu nedenle finansal bir krizin doğacağı konusundaki beklentileri besleyen ön göstergeler ile yaşanan krizin boyutları hakkında bilgi veren temel göstergelerdir. Özellikle bu finansal kriz göstergelerinin en başında, ülkede döviz piyasasındaki reel kurun aşırı düzeyde değerlenmesi gelmektedir. Önemli diğer bir krizde, bankacılık sektöründe ortaya çıkan döviz krizleridir. Bunlar daha ziyade bankaların bilançolarının kötüleşmesinden. Finansal krizin bu gün ulaştığı görünüm, piyasalara duyulan güvensizlik ortamından kaynaklanan ihtiyat güdüsüne dayanmaktadır. Likidite talebinin ulaştığı yaygınlık, bütün ülkeleri etkisi altına almıştır. Bu çalışmanın amacı; krizin Türkiye ekonomisinin genelinde yarattı küçülmeye özel kesiminde uyması gerektiğini; bunun da, işsizliğin artması, ücretlerin ve maliyetlerin azaltılmasına, üretimin giderek düşmesine neden olduğunu göstermektedir. Krizin Türkiye ekonomisine yansımasının boyutlarının hafifletilmesi, reel kesimin bu gerçeği önceden kabullenip kendiliğinden bu yola girmesinden geçmektedir.

Anahtar kelimeler


Kriz, Büyük Sıkıntı, Ciddi Sorun, Finansal Kriz, Krizin Çözümü, Maliyetlerin Düşmesi, Bankacılık Krizi, Döviz Düşmesi, Devalüasyon, Likidite, Spekülatif.JEL Sınıflaması : G01, H12.

Tam metin:

PDF